Luchtkwaliteit en gezondheid

Gezonde lucht is een eerste levensbehoefte

We ademen per dag ongeveer 20.000 keer in en uit waarbij we 12.000 (12 kubieke meter) liter lucht inademen. Helaas spenderen we onze tijd voor het grootste gedeelte niet in de natuur. Sterker nog, gemiddeld spenderen we 90% van de tijd binnenshuis waar de luchtkwaliteit het slechtst is!

Een kubieke meter lucht kan binnenshuis tot 20 miljoen partikels (stof, fijnstof, allergenen, bacteriën, pollen, schimmels, virussen, etc.) bevatten.  Dit is tot twintig keer zoveel als buitenshuis bij een kruispunt en tot tweehonderd keer zoveel als aan zee. De situatie verslechtert zelfs nog als in de winter de ruimten binnenshuis verwarmd worden waardoor de luchtvochtigheid sterk afneemt. Deze factoren hebben een sterke negatieve invloed op onze gezondheid.

zuivere lucht

Om een optimale situatie binnenshuis te creëren en de gezondheid te bevorderen zijn luchtreinigers en luchtbevochtigers zeer effectieve hulpmiddelen. De inzet van een luchtreiniger is effectief tegen partikelen, micro-organismen, vluchtige stoffen, onaangename geuren en allergenen, een goede luchtbevochtiger bevordert het functioneren van de belangrijkste luchtreiniger: uw eigen lichaam. Als droge lucht uw ogen, neus en slijmvliezen uitdroogt bent u gevoeliger voor vervuilingen in de lucht zoals bacteriën en virussen.

Luchtreiniging in de praktijk

Een effectieve luchtreiniging is meer dan alleen de vervuilingen uit de lucht filteren. Het geluidsniveau, de hoeveelheid gefilterde lucht (capaciteit per uur), bruikbaarheid en hanteerbaarheid zijn grote factoren in het al dan niet juist willen en kunnen gebruiken van een luchtreiniger. Het minimaliseren van bronnen van vervuiling, de juiste plaatsing van de luchtreiniger en de luchtvochtigheid in de ruimten zijn grote factoren in de effectiviteit van het inzetten van een luchtreiniger.

Grootte van de diverse luchtvervuilingen in micron (0.001 millimeter).

grootte van vervuilingen in de lucht

Gezondere lucht

De lucht die we iedere dag inademen bevat steeds meer schadelijke stoffen. (Fijn)stof, pollen, (tabak)rook, virussen, schimmels, bacterien en allergenen leiden tot allergische reacties en aandoeningen aan de luchtwegen. De Amerikaanse Enviromental Protection Agency (EPA) classificeert luchtvervuiling binnenshuis als één van de 5 grootste omgevingsgevaren voor de volksgezondheid.

Het aantal personen dat lijdt aan een allergie is sterk gestegen met de stijging van het nivau van vervuiling in de lucht binnenshuis. Één op de drie personen lijdt tegenwoordig aan een allergie. Deze ontwikkelingen hebben ook een effect op de economie; meer dan 30% van het ziekteverzuim heeft als oorzaak klachten aan de luchtwegen.

schadelijke stoffen in de lucht

Luchtreinigingstechnieken

Er worden vele verschillende soorten luchtreinigers aangeboden, maar in het algemeen zijn deze in 3 hoofdcategoriën onder te brengen;

HEPA luchtreinigers

Het meest bekende en meest effectieve systeem om vervuilingen uit de lucht te filteren is de luchtreiniger met HEPA filter. een HEPA filter verwijdert minimaal 99.97% van fijnstofdeeltjes van 0.3 micrometer (0,0003 millimeter). Deze grootte van fijnstofdeeltjes staat bekend als de Most Penetrating Particle Size (MPPS) ofwel de moeilijkst te filteren deeltjesgrootte, grotere zowel als kleinere stofdeeltjes zijn eenvoudiger te filteren dan deze fijnstofdeeltjes. Om de effectiviteit tegen geuren en vluchtige stoffen te vergroten wordt in deze luchtreinigers ook vaak een actieve kool filter toegevoegd. HEPA luchtreinigers zijn ook leverbaar in combinatie met luchtbevochtiging. Doordat HEPA luchtreinigers over het algemeen de grootste luchtdoorvoer hebben zijn deze toestellen direct na plaatsing in de ruimte effectief.

Plasma/ionisatie luchtreinigers

Hier kunnen verschillende soorten luchtreinigers onder vallen zoals ionisatoren, fotokatalytische luchtreinigers en luchtreinigers met elektrostatisch filter, deze toestellen werken over het algemeen zonder filter, of worden er alleen filters als voorfilter toegepast om de grove stofdeeltjes uit de lucht te filteren.

Negatieve ionen hebben niet alleen een positieve uitwerking op de menselijke gezondheid en gemoedstoestand, maar ook een sterke luchtreinigende werking, de negatieve ionen binden zich aan stofdeeltjes, bacteriën, micro-organismen en andere luchtvervuilers en doen deze samenklonteren. Daardoor worden de deeltjes zwaarder dan lucht en slaan neer.

Luchtreiniging door elektrostatische stofverzameling (plasma) is een alternatief waarbij de luchtvervuilingen door het elektrostatisch filter worden opgevangen. In het apparaat wordt elektrostatische energie opgebouwd, de lucht, de stof- en de vuildeeltjes in de lucht komen onder spanning te staan en worden hierdoor als door een magneet naar de geaarde stofverzamelende platen van het elektrostatisch filter getrokken. De vuildeeltjes hechten zich aan de platen. De lucht verliest zijn spanning en stroomt door.

Fotokatalytische luchtreiniging werkt door UV licht op een katalytisch oppervlakte te schijnen, dit katalytische materiaal reageert op het UV licht door instabiele moleculen te produceren, deze verspreiden zich in de lucht en breken schadelijke stoffen af en doden micro-organismen en allergenen.

Luchtwassers

De derde methode is luchtwassing, hierbij wordt de aangezogen lucht geioniseerd, de deeltjes in de lucht krijgen hierdoor een statische lading, vervolgens wordt de lucht door bevochtigingsfilters geleid die bestaan uit een pakket draaiende schijven die in een bak water staan. Door de ionisatie hechten de stofdeeltjes zich aan de bevochtigingsschijven die vervolgens door het water weer gereinigd worden. De vervuilingen komen in het water terecht en het vocht wordt afgegeven aan de lucht. Hierdoor wordt de lucht dus zowel gefilterd als bevochtigd. Geuren en vluchtige stoffen worden niet gefliterd en de effectiviteit tegen kleine (stof)deeltes (< 0,01 mm) is ongeveer een derde van die van een HEPA filter. Luchtwassers met een goed plasma-systeem kunnen wel effectief zijn tegen geuren en vluchtige stoffen.

Het belang van een goede luchtvochtigheid

De luchtvochtigheid wordt meestal uitgedrukt in de relatieve luchtvochtigheid. Dit is het percentage van de maximale hoeveelheid waterdamp die de lucht bij de gegeven temperatuur en luchtdruk bevat. De relatieve vochtigheid geeft aan hoeveel waterdamp de lucht bij de heersende temperatuur bevat, dus hoe vochtig het is. Een waarde van 100% wijst op een maximale hoeveelheid waterdamp: de lucht is dan verzadigd. Bij een relatieve vochtigheid van 50% bevat de lucht bij de heersende temperatuur de helft van de maximaal mogelijke hoeveelheid waterdamp. 

Zowel ’s winters als ’s zomers kan de luchtvochtigheid binnenshuis te laag uitvallen. In de winter wordt de buitenlucht die door de kou al minder vocht bevat door de centrale verwarming verder uitgedroogd. De door de airconditioning gekoelde lucht heeft een zeer lage luchtvochtigheid en kan in de zomer hierdoor gezondheidsklachten of ongemakken opleveren. Ook het hout in meubels, parketvloeren en muziekinstrumenten kan beschadigen of gaan vervormen door een gebrek aan vocht in de lucht. Tropische planten zoals palmen drogen uit bij een te lage luchtvochtigheid. Diverse onderzoeken hebben aangetoond dat in de lucht zwevende virussen zoals griep langer kunnen overleven bij een lage luchtvochtigheid. Het feit dat het griepvirus sterk seizoensgebonden is, is te verklaren door de veel lagere luchtvochtigheid 's winters.

Relatie temperatuur en luchtvochtigheid binnenshuis


De American Society of Heating, Refrigerating and Air-Conditioning Engineers (ASHRAE) heeft een rapport gepubliceerd van Theodore D. Sterling & Associates die aantoont dat het bevochtigingsniveau een sterke invoed heeft op uw gezondheid. Vastgesteld werd dat als de luchtvochtigheid onder de 50% daalt de gevoeligheid voor aandoeningen aan de luchtwegen, virussen en bacteriën stijgt.

Indoor Air Quality Association (IAQA) onderzoeken tonen een verband tussen de luchtvochtigheid en ziekteverzuim aan. Vastgesteld werd dat als de luchtvochtigheid onder de 40% daalt, het ziekteverzuim sterk stijgt.